Chúng Ta Có Cho Đi Đúng Cách?

70 năm qua, Việt Nam đã dần đổi mình cùng sự phát triển về kinh tế và giảm thiểu rõ rệt tỉ lệ đói nghèo từ 75% trong giữa thập niên 80 tới 14,5% vào năm 2008. Xe sang, cửa hàng thiết kế thời trang cao cấp nằm dọc hành lang những khách sạn xa hoa của đất nước. Với sự tăng lên của tầng lớp trung lưu, các tổ chức quốc tế đang dần rời khỏi Việt Nam để chuyển quỹ tài trợ sang các vùng kém phát triển hơn.

Người Việt Nam có câu “lá lành đùm lá rách” để nhắc nhở chúng ta về truyền thống tương trợ lẫn nhau trong cộng đồng. Tuy nhiên, với ngân quỹ quốc gia thiếu thốn và quỹ tài trợ nước ngoài giảm dần, câu hỏi về nguồn tài trợ lâu dài được đặt ra để chỉ ra nhiều thách thức đối với sự phát triển hiện tại của Việt Nam.

Theo khảo sát của Viện nghiên cứu xã hội, kinh tế và môi trường (Vietnam Institute for Studies of Society, Economy and Environment – iSEE) vào năm 2015 về nhận thức cộng đồng đối với các hoạt động từ thiện, 81% người Việt có quan tâm tới những hoạt động này và 83% nghĩ rằng hoạt động từ thiện là cần thiết cho sự phát triển của cộng đồng. Tuy nhiên, khái niệm từ thiện được định nghĩa theo mối liên hệ với những nguyên nhân tức thời và khó khăn. Phần lớn tin rằng các hoạt động từ thiện đều nhắm vào giúp đỡ người nghèo (80%), người khuyết tật (26%) hay những người có hoàn cảnh khó khăn (67%). Nhận thức về hoạt động từ thiện khá cục bộ trong khi các hình thức khác của quyên góp như bảo vệ môi trường, hiến máu hay chăm sóc sức khỏe miễn phí (tương ứng là 11%, 7% và 4%) không được nhìn nhận là công việc từ thiện.

Nhận thức và thiện ý hiến tặng cho các hoạt động từ thiện của tổ chức phi chính phủ (non-governmental organization – NGO) địa phương phụ thuộc rất nhiều và hiểu biết của họ về những tổ chức này. Chỉ 25% số người đã từng nghe về các tổ chức phi chính phủ qua truyền thông nhưng chỉ 6% người Việt Nam sẵn sàng hiến tặng cho các hoạt động từ thiện thông qua các tổ chức phi chính phủ. Thách thức lớn nhất với các NGO Việt Nam khi kêu gọi ủng hộ từ thiện là sự nghi ngại về sứ mệnh của tổ chức NGO.

Nhiều người thường không phải là “chuyên gia” trong một vấn đề cụ thể mà chúng ta nên nắm vững một cách toàn diện nhiều vấn đề khác nhau mà cộng đồng của họ có thể gặp. Điều này giúp làm nên nền tảng chắc chắn để phát triển cộng đồng tốt hơn.

Công việc thiện nguyện cộng đồng – với những hoạt động kêu gọi sự tham gia của địa phương vào các dự án phúc lợi để tạo ra cộng đồng vững mạnh hơn và làm chủ số mệnh riêng họ tốt hơn – đóng vai trò quan trọng trong xây dựng cộng đồng bền vững hơn trong tương lai. Xây dựng nên một cộng đồng thiện nguyện tại địa phương là cần thiết để giúp người dân địa phương nắm quyền làm chủ và tham gia vào hoạt động xã hội dân cư, làm cho mọi người suy nghĩ, liên hệ và quan tâm tới mục tiêu. Hoạt động thiện nguyện cộng đồng khuyến khích người địa phương giúp đỡ nhau.

Hơn nữa, văn hóa từ thiện cần được củng cố và đầu tư vào cộng đồng, có ý nghĩa trong việc làm bật lên môi trường hành động dẫn dắt bởi con người. Nhiều người thường không phải là “chuyên gia” trong một vấn đề cụ thể mà chúng ta nên nắm vững một cách toàn diện nhiều vấn đề khác nhau mà cộng đồng của họ có thể gặp. Điều này giúp làm nên nền tảng chắc chắn để phát triển cộng đồng tốt hơn. Tính bền vững của hoạt động thiện nguyện không phụ thuộc vào quy mô đóng góp tài chính mà dựa trên nhân tố phi lợi nhuận, sự cởi mở và tính minh bạch của những bên liên quan. Các tổ chức phi chính phủ Việt Nam đang ở trong thời kỳ chuyển tiếp quan trọng và có những bước tiến trong việc xây dựng niềm tin và sự minh bạch trong công chúng.

Chúng ta được dạy về việc đền đáp lại cộng đồng thông qua văn học, lời dạy từ bố mẹ và các hoạt động từ thiện trong cộng đồng. Tuy nhiên, chúng ta nên hiểu rằng có một bức tranh rộng hơn về từ thiện với những phương án dài hạn để xây dựng sự phát triển cộng đồng bền vững hơn. HIện tại, các bạn nghĩ như thế nào về việc đền đáp lại cộng đồng? Hãy chia sẻ với chúng tôi về định nghĩa của bạn về cách cho đi nhé!

“Cho đi và Trưởng thành” là chương trình của CHUM dành cho các bạn trẻ với những cơ hội để nâng cao trách nhiệm cộng đồng của mình và cách cho đi hiệu quả. Các bạn trẻ này đồng thời cũng sẽ tham gia vào các dự án đồng hành học tập để giải quyết một số vấn đề và nhu cầu trong cộng đồng của họ. Nếu bạn quan tâm tới tài trợ cho dự án của CHUM hoặc muốn tìm hiểu thêm, hãy ghé trang www.chumvn.org nhé.